Falsstjórnarskrįin fęr of mikinn uppslįtt ķ fjölmišlum!

Rangt er hermt af blaša­manni Mbl.is, aš lands­menn hafi sam­žykkt nżja stjórn­ar­skrį ķ rįšgef­andi žjóšar­at­kvęša­greišslu įriš 2012! Engin "nż stjórn­ar­skrį" var sam­žykkt žar (en hins vegar var žaš gert ķ maķ 1944 meš 95,04% greiddra atkvęša; 98,61% allra kosn­inga­bęrra manna tók žįtt ķ henni). Žótt mikil įróšurs­herferš hafi fariš fram haustiš 2012 fyrir samžykkt tillagna stjórn­laga­rįšs, tóku ašeins 48,9% atkvęšis­bęrra žįtt ķ žeirri atkvęšagreišslu.

Haustiš 2012 fengu kjós­endur hins vegar aš svara sex spurningum um afurš hins ólög­męta stjórn­lagarįšs. Žrįtt fyrir įskoranir var vķsvitandi ekki veriš aš spyrja kjósendur, hvaš žeim žętti um lymskulega tillögugrein (nr. 111) sem hefši aušveldaš skyndilega innlimun Ķslands ķ Evrópu­sambandiš (sérstakt įhugamįl helzta talsmanns "stjórnlagarįšs", Žorvalds Gylfa­sonar prófessors), hvaš žį heldur um ašra grein (67.) sem hefši lagt blįtt bann viš žvķ, aš žjóšin gęti fengiš žjóšar­atkvęša­greišslu um aš ganga śr Evrópu­sambandinu!


mbl.is „Ég skammast mķn fyrir aš vera Ķslendingur“
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Sęll Jón Valur.

Ég er ekki sammįla žér um aš 111. gr. myndi aušvelda inngöngu ķ ESB. Žvert į móti tel ég žį grein girša fyrir slķkt. Įstęšan er sś aš ķ įkvęšinu er heimildin til aš framselja rķkisvald hįš žeim skilyršum aš žaš sé framselt til alžjóšlegra stofnana sem Ķsland į ašild aš ķ žįgu frišar og efnahagssamvinnu, auk žess sem žaš skuli įvallt vera afturkręft. Ķsland į nefninlega ekki ašild aš ESB, žaš er ekki alžjóšleg stofnun, hefur ekki žaš yfirlżsta markmiš aš vera ķ žįgu frišar, og ašild aš žvķ viršist varla vera afturkręf a.m.k. ekki fyllilega sbr. Brexit.

Svo skil ég ekki hvernig žś dregur žį įlyktun aš 67. gr. myndi girša fyrir žjóšaratkvęšagreišslu um śtgöngu śr Evrópusambandinu, sé slķk śtganga į annaš borš möguleg samkvęmt 50. gr. ESB sįttmįlans eins og Brexit į reyndar alveg eftir aš leiša ķ ljós. Reynist hśn ekki vera žaš žį stęšist inngangan hvort eš er ekki fyrrnefnda 111. gr.

Ég hef mun meiri įhyggjur af hęttunni į žvķ aš 67. gr. yrši misnotuš til aš koma ķ veg fyrir žjóšaratkvęšagreišslu um mįl į borš viš Icesave, meš žvķ aš halda fram falskenningu um aš mįliš sé naušsynlegt til aš uppfylla žjóšréttarskuldbindingar, lķkt og var einmitt reynt ķ Icesave mįlinu žó sś kenning hafi veriš ķ beinni andstöšu viš stašreyndir. Eini varnaglinn sem kęmi žį til greina vęri mįlskotsréttur forseta en žar er einnig hętta į žvķ aš kjósendur framtķšarinnar kunni ekki aš velja sér forseta sem kunni aš beita mįlskotsréttinum.

Gušmundur Įsgeirsson, 23.11.2019 kl. 19:26

2 Smįmynd: Jón Valur Jensson

Sęll į nż, Gušmundur.

Hér er ég gersamlega ósammįla žvķ, aš tślkun žķn į 111. greininni frį "rįšinu" myndi halda, ef žetta yrši lögfest hér. Tślkun žķn er örugglega ekki ķ takti viš žį meiningu sem olnbogafrekasti "rįšsmašurinn" hefur lagt ķ žetta og myndi telja žį réttu. En innihald žessa frį žér er samt athyglisvert til aš ręša frekar.

Ég er žó lķka ósammįla žér um 67. greinina.

En rökfęrslur fyrir hvoru tveggja verš ég aš geyma mér 2-3 tķma, mešan ég sinni öšru meira įrķšandi.

Jón Valur Jensson, 23.11.2019 kl. 20:00

3 Smįmynd: Siguršur Hrellir

Getur žaš virkilega veriš aš bloggarinn Jón Valur sé ennžį svekktur og sįr yfir aš fį mjög lķtinn stušning ķ kosningum til Stjórnlagažings įriš 2010? Žaš er meš ólķkindum hvaš honum tekst sķ endurtekiš aš draga upp kolranga mynd ķ umręšunni um stjórnarskrįrmįl meš rörsżn og alls kyns rangfęrslum.

Siguršur Hrellir, 23.11.2019 kl. 21:20

4 Smįmynd: Gušmundur Įsgeirsson

Žaš sem ég tķundaši um 111. gr. er alls engin tślkun heldur bara oršrétt upptalning į žeim skilyršum sem koma fram ķ 1. mgr. įkvęšisins. Reyndar er rétt aš taka fram aš žaš įkvęši hefur aldrei veriš lagt žannig oršaš fyrir Alžingi heldur ķ nokkuš breyttri mynd (nś 113. gr.) žar sem fyrstu tvęr mįlsgreinar eru svohljóšandi:

"    Heimilt er aš gera žjóšréttarsamninga ķ žįgu frišar, efnahagssamvinnu eša réttarvörslu sem fela ķ sér framsal tiltekinna žįtta rķkisvalds sem ķslensk stjórnvöld fara meš samkvęmt stjórnarskrį žessari til alžjóšlegra stofnana sem Ķsland į ašild aš eša ef um er aš ręša alžjóšasamvinnu sem Ķsland tekur žįtt ķ. Žó er óheimilt aš framselja rķkisvald til aš breyta stjórnarskrįnni eša mörkum ķslensks yfirrįšasvęšis eša til takmörkunar į mannréttindum umfram heimildir ķ stjórnarskrį.
    Framsal rķkisvalds skal įvallt vera afturkręft. Dómstólar geta įvallt endurmetiš efni, umfang og lögmęti framsals ķ ljósi mešferšar alžjóšastofnunar į framseldum valdheimildum į hverjum tķma."

Sundurgreinum žetta nś ašeins. Samkvęmt žessum oršum žyrfti framsal rķkisvalds aš uppfylla eftirfarandi skilyrši (vel aš merkja, öll žeirra):

    • Žarf aš felast ķ žjóšréttarsamningi sem er geršur ķ žįgu frišar, efnahagssamvinnu eša réttarvörslu.

    • Mį ašeins fela ķ sér framsal tiltekinna žįtta rķkisvalds, en ekki allra eša óskilgreindra žįtta žess.

    • Veršur aš vera til alžjóšlegra stofnana sem Ķsland į ašild aš eša alžjóšasamvinnu sem Ķsland tekur žįtt ķ.

    • Mį ekki nį til breytinga į stjórnarskrį eša ķslensku yfirrįšasvęši

    • Mį ekki nį til takmörkunar į mannréttindum umfram žaš sem stjórnarskrį heimilar.

    • Skal alltaf vera afturkręft.

    • Veršur įvallt aš geta sętt endurskošun ķslenskra dómstóla.

    Skošum svo hvert og eitt skilyrši meš hlišsjón af fyrirbęrum į borš viš ESB, EES, NATO og żmis fleiri dęmi:

      • Samruni rķkja (ESB) hernašur (NATO) og menningarsamstarf (EBU) eru ekki mešal leyfilegra markmiša. Efnahagssamvinna er žaš hins vegar (EES, OECD, IMF o.fl.).

      • Framsal sem nęr til óskilgreindra žįtta er óheimilt (en ķ ESB er sķfellt veriš aš bęta viš nżjum slķkum žįttum eftir į sbr. EBA, ACER o.fl.).

      • Ekki mį framselja neina žętti rķkisvalds til stofnana eša samstarfs sem Ķsland į ekki ašild aš (en eins og alkunnugt er į Ķsland ekki ašild aš ESB).

      • Śtilokar breytingar į ķslensku yfirrįšasvęši, žar meš tališ stękkun žess (sem er óljóst hvaš mun žżša žegar mannkyn hefur landnįm į öšrum hnöttum).

      • Velta mį žvķ fyrir sér hvort bann viš takmörkun į mannréttindum śtiloki hernašarsamstarf (NATO) ekki sķst meš rķkum sem brjóta mannréttindi (Tyrkland).

      • Skilyršiš um afturkręfni er fortakslaust og afturkręfni mį žvķ hvorki vera hįš skilyršum né endurgjaldi (sem śtilokar žvķ ESB sbr. Brexit).

      • Endanlegt śrskuršarvald ķ höndum ķslenskra dómstóla, sem eins og ég žekki žį myndu dęma okkur śt śr ESB į nślleinni ef į žaš reyndi.

      Nišurstašan er sś aš ESB ašild er ekki ašeins ósamrżmanleg einhverju einu žessara skilyrša heldur nokkrum žeirra, žar į mešal žvķ veigamesta (afturkręfni).

      Gušmundur Įsgeirsson, 23.11.2019 kl. 22:14

      5 Smįmynd: Jón Valur Jensson

      Siguršur Hrellir žykist geta fariš hér ķ manninn fremur en mįlefniš (og rökstyšur ekkert žar sem hann vķkur aš mįlefninu, žvķ aš ekki mundi einber óstudd fullyršing um "rörsżn" teljast fela ķ sér nein rök eša rökfęrslu, hvorki réttarsal né ķ akademķunni).

      En žegar hann žykist fjalla hér um manninn mig, fer hann ekki rétt meš, aš ég hafi fengiš mjög "lķtinn stušning ķ kosningum til Stjórnlagažings įriš 2010", žvķ aš mešal hinna 522 frambjóšenda fekk ég žó 2.964 atkvęši og naut žó hvergi fjįrhagslegs stušnings eins og sumir frambjóšendur, sem auglżstu sig óspart. Ennfremur gerši ég žau taktķsku mistök aš bišja stušningsmenn mķna aš setja Pétur Gunnlaugsson ķ 1. sętiš, mig ašeins ķ 2. sęti, og žar meš dró ég mjög śr vikt atkvęša minna, af žvķ aš ég hafši ekki sett mig inn ķ hinar flóknu śtreikningsreglur sem Žorkell Helgason hafši bśiš til.

      Jón Valur Jensson, 23.11.2019 kl. 22:50

      6 Smįmynd: Siguršur Hrellir

      Jón, įttu ekki stęrra letur ķ tölvunni? En įn grķns, žaš er tķmafrekt aš elta ólar viš sķfelldar rangtślkanir.

      Žś segir žaš rangt hermt aš landsmenn hafi samžykkt nżja stjórnarskrį ķ žjóšaratkvęšagreišslu. Žaš er algjör heilaspuni žvķ žaš var sendur vandašur bęklingur meš tillögu aš nżrri stjórnarskrį og śtskżringum inn į flest, ef ekki öll heimili į landinu, įšur en gengiš var til žjóšaratkvęšagreišslu sem Alžingi bošaši sjįlft til. Nišurstašan var afgerandi, 66,9% žeirra sem afstöšu tóku studdu aš tillögurnar skyldu verša grundvöllur nżrrar stjórnarskrįr. Sķšan eru lišin 7 įr og Alžingi hefur enn ekki hunskast til aš virša žessar skżru nišurstöšur. Ķ ręšu į Austurvelli ķ dag (sem žś vonandi hlustašir į af athygli) var žetta kallaš "fśsk og kśltśrsleysi į sturlunarstigi" hjį stjórnmįlamönnum. Og, "rįšgefandi" segir žś. Sķšan hvenęr eru lögmętar žjóšaratkvęšagreišslur raunverulega rįšgefandi. Brexit var lķka samžykkt ķ "rįšgefandi" žjóšaratkvęšagreišslu meš naumum meirihluta. Hvaš žętti žér um ef breskir stjórnmįlamenn gęfu frat ķ nišurstöšuna?

      http://www.thjodaratkvaedi.is/2012/images/thjodaratkvaedi_okt2012_LAEST.pdf
      https://is.wikipedia.org/wiki/%C3%9Ej%C3%B3%C3%B0aratkv%C3%A6%C3%B0agrei%C3%B0sla_um_till%C3%B6gur_stj%C3%B3rnlagar%C3%A1%C3%B0s

      Ašeins um žjóšaratkvęšagreišsluna 1944 lķka. Žś lętur eins og aš žaš hafi ekki veriš neitt óvenjulega aš henni stašiš og aš engin "įróšursherferš" hefši įtt sér staš. Ķ fyrsta lagi var veriš aš kjósa um sambandsslit viš Danmörku og stofnun lżšveldis. Aš sjįlfsögšu var kosningažįtttakan mikil žvķ aš öllu var tjaldaš til svo aš fólk myndi kjósa. Kosningin stóš yfir ķ marga daga og žaš var fariš meš kjörsešla heim til fólks hvar sem ķ žaš nįšist svo aš allir kosningabęrir menn myndu kjósa. Žaš er m.a. skrifaš um žaš ķ bókinni um Sigrśnu og Frišgeir žegar žau bśandi ķ Bandarķkjunum fengu heimsókn af mönnum meš kjörsešla. Ķ leišinni var fólk lįtiš greiša atkvęši um "nżja stjórnarskrį". Ekki var hśn beinlķnis nż žvķ aš einungis hafši veriš breytt naušsynlegustu žįttum hennar vegna sambandsslitanna og tengingu viš dönsku krśnuna. Žaš var yfirlżst aš žessi stjórnarskrį vęri einungis til brįšabirgša og hétu fulltrśar allra flokka į Alžingi žvķ aš žaš yrši forgangsverkefni aš gera į henni gagngera endurskošun eftir lżšveldisstofnun. Sś endurskošun fór žó ekki fram fyrr en įriš 2011. En ķ alvöru talaš, hvaša val höfšu ķslenskir kjósendur sem studdu sjįlfstętt lżšveldi? Annars vegar stjórnarskrį žar sem kóngurinn ķ Danmörku vęri žjóšhöfšingi og fęri meš ęšstu völd eša brįšabirgšastjórnarskrį žar sem ķslenskur forseti vęri žjóšhöfšingi. Hvaš gįtu žeir vališ annaš en sķšari kostinn? Svo tók brįšabirgšastjórnarskrįin gildi įn žess aš fariš vęri eftir breytingarįkvši hennar. Žing var nefnilega ekki rofiš og kosiš aš nżju eins og žar er kvešiš į um.

      Jón, žś ert undarlega óheišarlegur ķ framsetningu žinni, žaš veršur ekki af žér skafiš. Tilgangurinn helgar mešališ.

      Siguršur Hrellir, 24.11.2019 kl. 00:12

      7 Smįmynd: Jón Valur Jensson

      Gušmundur Įsgeirsson, reynandi aš rökstyšja žaš sjónarmiš, aš 111. greinin myndi ekki aušvelda inngöngu ķ ESB:

      "Ķsland į nefnilega ekki ašild aš ESB, žaš er ekki alžjóšleg stofnun, hefur ekki žaš yfirlżsta markmiš aš vera ķ žįgu frišar, og ašild aš žvķ viršist varla vera afturkręf a.m.k. ekki fyllilega sbr. Brexit."

      En žetta yrši allt tślkaš aš vild stjórnvalda hér, ef žau vęru įfram um aš koma landinu, fiskimišunum og žjóšinni inn ķ Evrópusambandiš. Žau segšu, aš sem fjölžjóšastofnun vęri ESB "nįttśrlega" alžjóšastofnun. Žau segšu, aš Ķsland fengi einmitt "ašild" aš ESB um leiš og gengiš vęri frį žvķ, aš naumur meirihluti kjósenda, 50,01% žeirra sem myndu nenna aš męta į kjörstaš, myndi kjósa svo, og žau myndu vitaskuld halda žvķ fram, aš ķ gildi vęri umsókn (hluta) Alžingis um žaš, frį 2009! Ef einhver -- eins og ég eša Gušmundur og margir meš okkur -- myndu mótmęla žessum skilningi stjórnvalda, žį myndu žau engu skeyta um žaš --- ef žetta vęru m.a. Samfylkingar- og Višreisnar-rįšherrar, žį myndu žau haga sér engu skįr en rįšherrar Jóhönnustjórnar 2009-23, sem kusu einfaldlega aš fara žvert gegn śrskurši fullskipašs Hęstaréttar um aš kosning 25 fulltrśa til Stjórnlagažings vęri ógild af żmsum gildum įstęšum. 

      Žiš skuliš ekki ķmynda ykkur, aš įžekkt hyski ķ rķkisstjórn hér myndi reyna aš gęta fulls lögmętis um geršir sķnar almennt --- ekki frekar en Jóhanna, Steingrķmur J. & Co. hafi kosiš aš virša stjórnarskrįna (margbrutu hana) og ekki frekar en žau virtu lagalegan rétt okkar ķ Icesave-mįlinu. Legitimitet -- fullt lögmęti stjórnvaldsašgerša -- er ekki hin sterka hliš žessara pólitķsku bófa og valdaręningja. Jį, žaš var valdarįn, aš rķkisstjórn Jóhönnu og utanrķkisrįšherrann Össur kusu aš snišganga 16.-19. gr. gildandi stjórnarskrįr um aš mikilvęg stjórnarerindi beri aš leggja fyrir forsetann til undirskriftar hans ešur ei -- žau geršu žaš EKKI, heldur rauk Össur śt til ESB-valdamanna meš meinta umsókn Alžingis sem hafši ekki fengiš samžykki forseta Ķslands ķ rķkisrįšinu, eins og stjórnarskrįin hafši sett skżr skilyrši um, og allt var žetta ķ  žįgu  ESB- innlimunarstefnunnar, hśn var sį tilgangur, sem helga įtti öll hin illu og ólögmętu mešul žessara afbrotamanna ķ rķkisstjórn!

      Įkvęši 111. greinarinnar um aš framsal rķkisvalds til alžjóšastofnunar skuli vera "ķ žįgu frišar og efnahagssamvinnu" er eins konar fyrir fram įróšursmixtśra handa kjósendum til aš aušvelda žeim vališ!!! -- ekkert annaš en billeg mešmęli meš žvķ, aš ESB sé svo mikiš frišarbandalag (brįst žó illilega ķ Jśgóslavķustrķšinu) og aušvitaš "efnahagssamvinnu"-bandalag (žótt "samvinnan" sé raunar oft ķ algeru žvingunar- og ofrķkisformi, eins og Ķrar žekkja m.a. ķ bankaįbyrgšarmįlum sķnum frį og meš hruninu, sér til stórskaša. eins og Lettar žekkja m.a. vegna žvingunar viš žį ķ gjaldeyrismįlunum (og sagt var frį į https://frjalstland.blog.is/blog/frjalstland/entry/2242627/) -- og eins og Fęreyingar kynntust gegnum löndunarbann ESB vegna makrķlveiša žeirra -- og eins og viš į EES-svęšinu mįttum žola ķ bęši žrżstingi ESB vegna makrķlveišisóknar okkar, einnig ķ Icesave-mįlinu (sbr. nżlega į vef Frjįls lands: Ofbeldissamband viš ESB? = https://frjalstland.blog.is/blog/frjalstland/entry/2241850/) og ķ orkupakkamįlinu -- alltaf žessi einhliša ofrķkis-žrżstingur!

      Aš inngangan ķ ESB myndi "vera afturkręf " er sömuleišis fyrst og fremst įróšursbeita til aš friša įhyggjufulla, en 67. grein hins sama, žjóšsvķkjandi "stjórnlagarįšs" fól žaš einmitt ķ sér, aš girt yrši fyrir žaš, aš nokkrir gętu fengiš žaš samžykkt aš žjóšin fengi aš įkveša um žį śrsögn śr ESB ķ žjóšaratkvęšagreišslu! Eina leišin śt vęri žvķ ķ gegnum samžykkt Alžingis žar um, meš žįtttöku żmissa žjóšsvikaflokka sem žar sitja og tveir žeirra žegar nefndir hér. Žjóšin fengi engu aš rįša!

      Jón Valur Jensson, 24.11.2019 kl. 04:23

      8 Smįmynd: Jón Valur Jensson

      Ég hef enn, vegna tķmaskorts, ekkert fjallaš um innlegg GĮ 3.11. kl. 22:14, en mun gera žaš, žótt sumum atrišum žar hafi ég raunar svaraš meš innleggi mķnu hér į undan.

      Jón Valur Jensson, 24.11.2019 kl. 05:05

      9 Smįmynd: Jón Valur Jensson

      Žessi grein mķn į Moggabloggi 9. nóvember 2014, įsamt parti af skrifum hagfręšiprófessors (marktęks, ekki Kśbu- eša Noršur-Kóreu-fimbulfambara) er trślega įgętis lesefni fyrir Gušmund og Sigurš hér fyrir ofan):

      Ósammįla "stjórnlagarįšsmenn" og hins vegar slįandi įlit Žrįins Eggertssonar hagfręšiprófessors į tillögum "rįšsins"

      Eirķkur Bergmann tel­ur samrįš hafa įtt aš vera meira viš Alžingi til aš tryggja "įrangur" rįšsins, en höfušpaur "rįšsmanna" telur stjórnmįlamönnum ekki treystandi til aš koma aš verkinu. Bęši Žorvaldur Gylfason og Eirķkur žegja hins vegar um:

        • afar śtbreidda óįnęgju um, A) hvernig til stjórnlagarįšs var stofnaš, meš kolólöglegum hętti, įkvöršun 29 žingmanna Alžingis sem gekk beinlķnis ķ berhögg viš gildandi lög um stjórnlagažing (sbr. og hér) – og B) um allt ferli mįlsins eftir žaš, einkum hvernig valfrelsi almennings var takmarkaš: ekki ķ boši aš kjósa um įframhaldandi lżšveldisstjórnarskrį eša velflestar fumvarpsgreinarnar sérstaklega, en beinlķnis reynt aš žegja ķ hel stórhęttulegar tillögur um fullveldisframsal ķ 111. gr. frumvarpsins, sbr. og 67. gr. Įn efa hafši žetta įhrif į, aš rśml. 51% kjósenda sįtu heima viš kosninguna.

        • Žį žögšu Žorvaldur og Eirķkur ennfremur um ekki fęrri en 70 tillögur žingskipašrar nefndar um lagatęknilegar breytingar į frumvarpinu til aš hvaš ręki sig žar ekki į annars horn eša į önnur stjórnlög (en Jóhönnustjórnin stjórnarskrįrbrjótandi passaši upp į aš birta ekki žessar 70 breytingatillögur fyrr en eftir žjóšaratkvęšagreišsluna 20. okt. 2012, sem haldin var um nokkrar handvaldar spurningar um frumvarpiš!).

        • Fyrrnefndir "rįšsmenn" žögšu einnig um fjölmargar įbendingar żmissa ašila um stórlega gagnrżnisverš atriši ķ frumvarpinu, ekki sķzt um a) įkvęši sem vöršušu framsal rķkisvalds og bjuggu ķ haginn fyrir skjóta innlimun ķ stórveldi, en einnig um b) mannréttindi, eignarrétt og žjóšareign og um stjórnkerfisbreytingar, en um allt žetta sķšarnefnda er t.d. fjallaš ķ afar fróšlegum texta Žrįins Eggertssonar, prófessors ķ hagfręši, ķ grein ķ Frjįlsri verzlun undir lok įrsins 2012 (sjį hér į eftir).

        .

        Žrįinn Eggertsson hagfręšiprófessor um atlöguna aš stjórnarskrįnni

        Žrįinn Eggertsson var ķ Frjįlsri verslun (2012) spuršur hver hans skošun hafi veriš į vinnubrögšunum viš aš kollvarpa lżšveldisstjórnarskrįnni og hvaša hagfręšilegar afleišingar žaš gęti haft "aš ganga svona hratt og hart fram ķ breytingum".

        Allt er svar hans mjög fróšlegt. Mešal annars sagši hann:

            "... Ég hef horft agndofa į vinnubrögš stjórnvalda viš undirbśninginn į frumvarpinu til stjórnskipulaga. Flumbrugangurinn er ótrślegur og į alls ekki heima ķ norręnu rķki. Ég hef lesiš frumvarpiš meš athugasemdum stjórnlagarįšs og sérfręšingahóps sem Alžingi réš til aš fara lagatęknilega yfir tillögur stjórnlagarįšs, eins og žar segir. Frumvarpiš [um nżja stjórnarskrį] er ótrślegt plagg. Stór hluti mannréttindakaflans er vašall, undarlegur óskalisti. Ég geri mér ekki grein fyrir žvķ hvort sį kafli veikir eša bętir mannréttindi eša breytir engu. Žaš sem segir ķ frumvarpinu um eignarrétt og atvinnulķf er hęttulegt. Efnahagsleg framtķš Ķslands er komin undir hagkvęmri nżtingu į nįttśruaušlindum – fyrst um sinn aš minnsta kosti. 

           Frumvarpiš bindur ķ stjórnarskrį yfirrįš stjórnmįlamanna yfir nżtingu nįttśruaušlinda meš kröfunni um žjóšareign og bann viš vešsetningu, sem er lykilatriši ķ nśtķmarekstri. Hugtakiš "eign žjóšarinnar" er skilgreint meš tilvķsun til eignar žjóšarinnar į žjóšgaršinum į Žingvöllum og į fornminjum og handritum. Tekiš er fram aš rķkiš geti ekki selt eigur žjóšarinnar. Aš öšru leyti hafa stjórnmįlamenn frjįlsar hendur um žaš hvernig žeir skipuleggja undirstöšugreinar hagkerfisins, uppsprettur hagvaxtarins. Ķ sovétkerfinu voru framleišslutęki og nįttśruaušlindir eign žjóšarinnar, en hin raunverulegu yfirrįš og réttindi voru hjį stjórnmįlamönnum og žeir fóru sķnu fram, sem kunnugt er. Rétt er žaš aš stjórnmįlamenn hafa yljaš sjįvarśtveginum undir uggum, svo aš um munar, undanfarin misseri įn žess aš hafa til žess sérstaka heimild ķ sjįlfri stjórnarskrįnni. Stjórnvöld taka nś įkvaršanir um smęstu atrši, svo sem aš veiširéttindi eru skert ef bįtur notar vélar til aš beita lķnu.

            Ķ nżja frumvarpinu hafa stjórnmįlamenn stjórnarskrįrvarin réttindi til aš mišstżra nżtingu nįttśruaušlinda, ef žeir svo kjósa, en žaš viršist vera vilji nśverandi stjórnvalda. Žess vegna tel ég aš eignarréttarkaflar frumvarpsins séu hęttulegir. Žaš veršur aš takmarka ašgang stjórnmįlamanna aš nįttśruaušlindum okkar. Loks bošar frumvarpiš róttękar breytingar į stjórnkerfi landsins į fjölmörgum svišum. Ég leyfi mér aš fullyrša aš ekki nokkur sįla hefur minnsta grun um žaš hvernig nżja kerfiš mundi virka, enda hefur engin tilraun veriš gerš til aš meta afleišingarnar.

           Mķn fyrstu višbrögš eru žau aš kerfisbreytingin geti sett stjórnkerfiš ķ hnśt – Amerķkumenn nota oršiš "gridlock" um slķk vandamįl. Sem sé, į žessu stigi frumvarpsins er mannréttindakaflinn vašall, žaš sem sagt er um eignarrétt bżšur hęttunni heim og alger óvissa rķkir um afleišingar af bošušum breytingum į stjórnkerfinu."

        Frjįls verslun, 11. tbl. 2012, bls. 51–52.

        Žrįinn Eggertsson prófessor į einnig athyglisverša grein ķ Mbl. 8. febrśar 2011, Laglausir syngja.

         

        Jón Valur Jensson, 24.11.2019 kl. 06:19

        10 Smįmynd: Jón Valur Jensson

        Grein Žrįins birtist reyndar 28. febrśar 2011 og er aš finna į žessari vefslóš blašsins:

        https://www.mbl.is/greinasafn/grein/1369244/ Žar er žetta e.k. heildarnišurstaša, birt ķ stikkoršum: "Sjį menn ekki aš böšulgangur af žessu tagi viš gerš nżrrar stjórnarskrįr er sömu ęttar og böšulgangur fjįrmįlafurstanna fyrir og eftir hrun?"

        Hann segir žar m.a.: "Žaš hefur vakiš athygli fręšimanna aš nęr engin tengsl eru milli löghlżšni žjóša og lögbókanna sem žęr nota. Menn fara sķnu fram. Žeir sem heimsękja erlendar žjóšir fį strax vķsbendingu um réttarfar landsmanna meš žvķ aš fylgjast meš ökumönnum ķ umferšinni, til dęmis hvort žeir gefa stefnumerki.

        Sagan sżnir aš stjórnarskrįr og einstakar greinar žeirra eru oft įhrifalausar. Žręlahald ķ Bandrķkjunum blómstraši ķ skjóli stjórnarskrįr žar sem ritaš var aš allir menn vęru jafnir en ķ stjórnarskrį Stalķns, annars mesta fjöldamoršingja sögunnar, var mannréttindakaflinn sį lengsti ķ heimi."

        Ennfremur segir hann žar sķšar : "Og nś flżgur sś saga um hugarheima aš gömul og slitin stjórnarskrį lżšveldisins hafi įtt mikla sök į fjįrmįlahruni og spillingu į nżrri öld. Hugmyndasmišir segja įbśšarfullir: įn nżrrar stjórnarskrįr muni sagan endurtaka sig; vönduš nż stjórnarskrį mun gerbreyta framferši stjórnmįlamanna, aušmanna og almennings.

        Öll vitum viš aš Hęstiréttur Ķslands hefur nżlega ógilt kosningu til stjórnlagažings og stjórnvöld og almenningur glķma viš vandann sem upp er kominn. Gamall ritstjóri segir ķ bloggi sķnu, aš besta lausnin sé aš gefa Hęstarétti kjaftshögg. Hins vegar er haft eftir gömlum lagaprófessor aš fyrsta skref okkar eigi aš vera aš fylgja nśgildandi lögum. Kjaftshögg į hęstarétt er argentķnska leišin. Ķ Argentķnu ķ marga įratugi hafa allar rķkisstjórnir nema ein vanvirt hęstarétt landsins: hunsaš dómsnišurstöšur, fangelsaš dómara, fjölgaš dómurum til aš fį hagstęšar nišurstöšur eša beinlķnis lokaš dómnum. Žvķ mį bęta viš aš stjórnarskrį Argentķnu er eftirmynd žeirrar bandarķsku."

        Og svo kemur aš žessum alvarlegustu višvörunum hans:

        "Fjölmišlar flytja žį frétt aš į Alžingi Ķslendinga sé sennilega meirihluti fyrir frumvarpi um aš hunsa dóm Hęstaréttar og fela žeim sem kjörnir voru ólöglega til stjórnlagažings aš skrifa nżja stjórnarskrį. Žaš er einnig haft eftir flestum žeirra sem upphaflega nįšu kjöri aš žeir muni sętta sig viš žennan gjörning.

        Hjį norręnni žjóš eru žetta ótrśleg tķšindi. Hvaš er į seyši? Sjį menn ekki aš böšulgangur af žessu tagi viš gerš nżrrar stjórnarskrįr er sömu ęttar og böšulgangur fjįrmįlafurstanna fyrir og eftir hrun? Rętur hrunsins voru einmitt ķ vinnubrögšum af žessu tagi. Ef fram fer sem horfir veršur nż stjórnarskrį įttaviti sem ķ vantar nįlina og vķsar samtķmis til allra įtta. Ég leyfi mér aš vona aš žeir sem nś syngja laglaust finni hinn rétta tón įšur en skašinn er skešur."

        Jón Valur Jensson, 24.11.2019 kl. 10:11

        11 Smįmynd: Jón Valur Jensson

        Takk, Siguršur Hrellir, fyrir žķna višbótarumręšu.

        Žetta meš leturstęršina geršist nś bara ķ tölvunni, af žvķ aš ég hafši afritaš einhvern texta, ekki af žvķ aš ég vęri aš breiša svona śr mér!

        En vķša kemuršu viš, ég verš aš reyna aš svara žvķ.

        Ég vissi harla vel, aš įróšursherferš hafši įtt sér staš fyrir lżšveldiskosningarnar voriš 1944. Hannibal Valdimarsson, meš sķna frįbęru bók Bannfęrš sjónarmiš, kemur t.d. inn į žetta o.m.fl. athugunarvert.

        Engu aš sķšur nįšist alveg grķšarleg samstaša ķ kosningunni, sem veršur ekki ógild fyrir žaš, aš hśn stóš yfir nokkra daga (fremur en marga), 20.-23. maķ 1944, į tķma miklu minni samgangna og bķlakosts heldur en į 21. öld. (En undantekningar voru geršar, jį, ef vitaš var, aš einhverjir ęttu ekki heimangengt vegna veikinda eša ellihrumleika, og žaš hefur įtt sér staš ķ fleiri kosningum.) Kosningažįtttakan var afar mikil, 98,6%, og ekki undarlegt, svo stór mįl sem um var aš ręša, en ķ alžingiskosningum 1937 hafši veriš 87,9% žįtttaka (10,7 prósentum minni).

        Žś gerir lķtiš śr žvķ, aš fólk hafi haft val um žaš velja stjórnarskrįna žį, en mönnum var alveg frjįlst aš krossa viš "nei" į atkvęšasešlinum rétt eins og "", žś įtt ekkert meš aš gera lķtiš śr skynsemi kjósenda žį, eins og žeim hafi ekki veriš žetta fullljóst. Sama gilti um hina kosninguna, um aš fella nišur dansk-ķslenzka sambandslagasamninginn frį 1918, žar var alveg sama frjįlsa vališ. Og žaš var engin 100% fylgni milli žess, hvernig atkvęši féllu ķ žessum tveimur kosningum ķ maķ 1944: 97,35% kusu meš žvķ aš fella nišur sambandslagasamninginn, en 95,04% kusu meš lżšveldisstjórnarskrįnni. Menn kusu bara aš eigin vild og tóku misjafna afstöšu til žessara valkosta, eitt fylgdi ekki naušsynlega af öšru. Og skżrir voru žessir valkostir, ekki eins og óskżri kjörsešillinn 20. okt. 2012!

        Ég mun bęta viš žetta fleiri svörum į eftir.

        Jón Valur Jensson, 25.11.2019 kl. 17:18

        Bęta viš athugasemd

        Ekki er lengur hęgt aš skrifa athugasemdir viš fęrsluna, žar sem tķmamörk į athugasemdir eru lišin.

        Innskrįning

        Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

        Hafšu samband